Loading...

Melding

Dit multimediaverhaal bevat video- en geluidsfragmenten. Zet het geluid aan.

Gebruik het muiswiel of de pijltjestoetsen om tussen pagina's te navigeren.

Swipe om tussen pagina's te navigeren.

Hier gaan we

Het aanbod van EMDR therapeuten bij behandeling voor vliegangst

Logo https://hu.scrollytelling.io/het-verhaal-van-tess

Naar boven

Eye Movement Desensitization and Reprocessing(EMDR) is ontwikkeld door de Amerikaanse psycholoog Francine Shapiro in 1987. In Nederland werd rond de jaren 90 de therapie geïntroduceerd door Ad de Jongh, gezondheidszorgpsycholoog en bijzonder hoogleraar Angst  - en gedragsstoornissen en Erik ten Broeke, klinisch psycholoog en psychotherapeut.

Tijdens een EMDR behandeling brengt de behandelaar de patiënt ertoe horizontale oogbewegingen te maken. Dit terwijl de patiënt nadenkt over een herinnering die voor hem of haar onaangenaam is*.  Bij het maken van die oogbewegingen maakt de behandelaar gebruik van een stok, twee vingers, lichtjes of geluidsfragmenten waar de patiënt zich op moet focussen. 

De therapie wordt oorspronkelijk gebruikt bij mensen met een posttraumatische stressstoornis (PTSS), maar inmiddels ook voor allerlei andere psychische aandoeningen en klachten die samen gaan met: vermijdingsdrang, somberheid, gevoelens van angst, schaamte, verdriet, schuld of boosheid*.

*  Van den Hout, M.A., Kindt, M., Muris, P.,&Salemink, E.(2001, maart). Vreemde oogbewegingen maken herinneringen minder levendig en minder emotioneel. Departement Medische, Klinische en Experimentele Psychologie van de Universiteit Maastricht, 21, 121-127. doi 10.1007/BF03060262
*  Vereniging EMDR Nederland.(z.j.). Waarvoor is EMDR bedoeld? Geraadpleegd van https://emdrtherapeuten.nl/waarvoor-is-emdr-bedoeld/


Naar boven
0:00
/
0:00
Start video

Naar boven

Het aanbod van EMDR therapeuten voor behandeling van vliegangst is 79 bijna 80 procent, dit blijkt uit eigen data-analyse van december 2017.  

Aan het onderzoek deden 280 deelnemers mee. Dit zijn geregistreerde EMDR therapeuten uit heel Nederland. De respondenten kregen een e-mail toegestuurd met daarin een korte vragenlijst. Op de vraag of men EMDR therapie toepast op mensen met vliegangst antwoorden 223 therapeuten: ja en 57 therapeuten: nee. 



 

Naar boven

Gwen Teo is 30, gezondheidszorgpsycholoog in opleiding bij de polikliniek ouderen in Geest, maar kampt al vele jaren met haar vliegangst. Voor haar angst heeft Gwen EMDR therapie gevolgd en net haar laatste sessie gehad. Ze vertelt over haar angst en ervaring met deze therapie. 

Je hebt angst voor vliegen, kan je beschrijven wat deze angst voor jou inhoudt?
“Vliegangst is bij mij niet alleen met vliegen. Het is constant aanwezig, want je wordt vaak geconfronteerd met vliegen. Bijvoorbeeld als ik een vliegtuig hoor, als ik met de bus langs Schiphol rijdt of als ik er gewoon aan denk. Ook merk ik dat, omdat ik zo op die angst gefocust ben, veel meer vlieggeluiden hoor. Wanneer ik deze geluiden hoor, als ik thuis ben maar ook in de auto, onderweg naar mijn werk of op het hockeyveld dan schrik ik en krijg ik een angstgevoel. Dat is waar ik dagelijks tegen aanloop. Maar ook als ik een vakantie ga boeken. Je boekt je reis, de vakantie komt dichterbij en de angst wordt groter.”  
De angst wordt groter maar hoe uit deze angst zich?
“Ik ben altijd bang dat een vliegtuig neerstort. Dan ga ik ernaar luisteren of het allemaal wel ‘goed’ gaat. ‘Zie ik geen rook?' 'Is er geen vuur?' 'Hoor ik geen knal?’ Dat soort gedachtes krijg ik dan. Pas als ik weet dat het goed zit kan ik het loslaten. Maar een avond voor het vliegen krijg ik nachtmerries en ben ik vaak helemaal in paniek en durf ik ook niet meer. En dan heb je nog natuurlijk het moment zelf op het vliegveld dat je heel bang bent en in het vliegtuig ook. Ik kan me daarnaast ook nooit verheugen op een vakantie, ik reis heel graag en veel maar er is nog geen een keer een moment geweest dat ik tijdens het boeken er echt zin in had. De angst is niet meer gecentreerd op het vliegen maar een angst op zich geworden.”
Het heeft dus grote impact en beïnvloedt vrij veel dingen in je leven, wanneer was dan voor jou het omslagpunt om hier wat aan te gaan doen en EMDR therapie te volgen?
“Ik ben zelf psycholoog en wij raden bij angsten toch vrij snel EMDR therapie aan. Ik was er dus wel al mee bekend en had het zelfs al een keer geprobeerd bij een therapeut, maar zij was net begonnen en nog niet gespecialiseerd. Dat werkte dus helemaal niet. Op een gegeven moment had ik een vakantie geboekt en kreeg ik een paar weken van tevoren al last van deze angst. Ik was zo gefixeerd op de angst voor het vliegen dat ik niet meer goed kon functioneren op mijn werk en het ook invloed had op mijn werk. Toen dacht ik: dit kan niet zo langer. Ik ben toen gaan zoeken naar een EMDR therapeut gespecialiseerd op vliegangst.”

Klik op het geluidsicoon om te luisteren naar de ervaring van Gwen met EMDR therapie:   

Naar boven

Gezondheidspsycholoog en klinisch psycholoog in opleiding Carmen Brinkman begon in 2003 met het volgen van de cursus tot EMDR therapeut vanuit de Vereniging EMDR Nederland. Ze behandelt onder andere mensen met autisme en complexe trauma’s en is van mening dat EMDR een effectieve behandelmethode is voor mensen met vliegangst.

Kan je vertellen wat EMDR doet bij een cliënt die kampt met een psychische klacht?
“Allereerst is het niet officieel bewezen dat EMDR effectief is bij psychische klachten anders dan posttraumatische stressstoornis. Wat EMDR kan doen is de sterke koppelingen die iemand maakt, de lading hiervan afnemen en met zogeheten ‘interweaves’ alternatieve gedachtes voor deze koppeling aanreiken. Interweaves zijn korte cognitieve interventies. Ik werk zelf met mensen met autisme die sterke koppelingen maken, wat niet per se traumatisch is of herbeleefd wordt, maar wel wat zo sterk gekoppeld is dat het hun huidige leven negatief beïnvloedt. Denk hier bijvoorbeeld aan drukte, geluid of bepaalde geuren. Tot nu toe werkt de therapie super goed op deze groep, na eigen ervaring. Dit omdat EMDR therapie de sterke gedachtes kan loskoppelen wat cognitieve gedragstherapie niet kan.
Naar eigen ervaring werkt het dus volgens jou goed bij autisme, maar hoe zit het dan bij vliegangst? Waarom is EMDR een geschikte therapie voor deze klacht?  
 “EMDR is vaak een combinatie van dingen. Want wat je bij angst moet doen is blootstellen aan de angst en het niet vermijden. EMDR doet niks meer dan dat eigenlijk. Je wordt voortdurend blootgesteld aan dat waar je niet aan wilt denken. Dat wat je wilt vermijden om te zien of waar je door overspoelt wordt elke keer. Wat mensen met vliegangst vaak doen, maar wat je eigenlijk niet moet doen, is medicijnen meenemen om de angst te dempen wanneer je in het vliegtuig zit. Dat is namelijk een middel om de angst in stand te houden en geef je jezelf het signaal dat de angst terecht is. ‘Zie je nou wel want als ik die pillen neem dan word ik in ieder geval rustig als ik in het vliegtuig zit’. Dus je moet eigenlijk al die ‘safety signals’ en vermijdingsgedrag laten. Ook niet een partner gebruiken waar je je aan vast kunt klampen. Je moet door de angst heen, angst heeft een plafond wat afneemt. Wanneer Gwen een nare ervaring heeft opgedaan in het vliegtuig waar ze heel erg van is geschrokken, moet die nare ervaring eerst weggewerkt worden. Dit kan je doen door middel van EMDR. 
Gwen vertelt in het interview dat EMDR therapie niet heeft geholpen bij het overwinnen van haar vliegangst en zou Narratieve Exposure Therapie beter geschikt zijn. Hoe denk jij hierover?
“EMDR doe je meestal vooraf aan het traject van exposure of een combinatie ervan. Dan behandel je de nare ervaring of de koppeling die men maakt met de nare ervaring. Bij deze angst ben je er dus nog niet. Bij Gwen is dit ook het geval, EMDR heeft wel geholpen in die zin dat de lading van de angst minder is geworden, maar nog niet helemaal weg is. Het verschilt ook bij wie je in behandeling gaat. Zo heb je practitioners, dan ben je gecertificeerd EMDR therapeut en heb je alle cursussen doorlopen die je kan toepassen in heel Europa. Je hebt ook mensen die na supervisie stoppen, dit is het vervolg van de basiscursus waarbij je onder begeleiding in de praktijk oefent. Er zijn ook mensen die alleen de basis hebben gehad. Mensen die practitioner zijn of supervisie hebben gevolgd, kunnen vaak meer uit de kast halen wanneer de therapie geen ‘effect’ heeft dan mensen die alleen de basis kennen, via het boekje.

Je moet het zo zien, als je de basis hebt gedaan dan kan je enkelvoudige trauma’s behandelen, hier valt vliegangst onder. Maar op het moment dat andere dingen meespelen zoals: zelfbeeld of langere periode van mishandeling dan kan je niet alleen af met basis EMDR. Vliegangst valt hieronder maar de vervolg training heb je echt nodig wanneer het probleem complexer is dan alleen vliegangst.





        





Naar boven

Naar boven

Naar boven
Scroll om door te gaan
Swipe om door te gaan