Loading...

Melding

Dit multimediaverhaal bevat video- en geluidsfragmenten. Zet het geluid aan.

Gebruik het muiswiel of de pijltjestoetsen om tussen pagina's te navigeren.

Swipe om tussen pagina's te navigeren.

Hier gaan we

Kogels en Puberzweet

Logo https://hu.scrollytelling.io/kogels-en-puberzweet

Naar boven

Op je achttiende uit een vliegtuig boven Mali springen. Tom Janssen*, nu 19 jaar oud, is al twee jaar actief als militair en is vorig jaar uitgezonden geweest naar Mali. Hier moest hij, met andere leden van Defensie, de vrede proberen te bewaren. Maar hoe is het om zo jong op uitzending te moeten? Wat zijn de beweegredenen om je leven op het spel te zetten voor je werk? Tom vertelt open over zijn tijd bij misschien wel de meest veelbesproken opdrachtgever van het land.

*In verband met privacyredenen is de naam gefingeerd.


Naar boven

"Ik zat op de havo in Amsterdam toen ik bijna bleef zitten. Toen zei m’n vader: waarom ga je niet bij Defensie? Ik heb nooit iets met het leger gehad. Vroeger speelde ik zelfs niet met geweertjes. Omdat ik geen idee had wat ik wilde doen later leek Defensie me wel leuk. Mijn vader vindt het heel tof dat ik militair ben, hij stuurde het ook wel een beetje aan. Hij was zelf dienstplichtig vroeger, maar is nooit op uitzending geweest. Die verbroedering vond ‘ie geweldig.

Helaas heb ik mijn moeder op jonge leeftijd al verloren, maar van vrienden hoor ik dat de moeder altijd ongerust is. Mijn opa en oma vinden mijn werk wel prima. Ze vonden het stiekem best eng toen ik militair werd, maar dat begon pas echt toen ik op missie ging. Dat gebeurde niet snel nadat ik was aangenomen."

Naar boven


"Toen ik me wilde inschrijven bij Defensie werd ik medisch gekeurd. Er zijn psychologische en medische keuringen om te kijken of je die lifestyle wel aan kunt. Een psycholoog van Defensie stelt je dan allerlei vragen. Ze vroeg me bijvoorbeeld wat mijn beeld was van militair zijn, zo kunnen ze kijken of je mentaal ready bent om dit werk te doen.

Daarna hoor je of je geschikt of ongeschikt bent. Ik was daar als zestienjarig jochie best nerveus voor, het was zo officieel allemaal. 
Gelukkig werd ik aangenomen en kwam ik door die selectie heen. Ik deed de vooropleiding en kwam daarna op mijn zeventiende bij Defensie terecht. Toen begon alles."

Naar boven

Naar boven

"In het begin van mijn opleiding waren er vooral erg veel trainingen. Ik koos voor de luchtmobiele brigade en moest daarom ook met parachute kunnen springen. De eerste keer dat ik met uitrusting ging springen was heel eng. Ik viel hard naar beneden met een ronde parachute, daar kun je niet mee sturen. Je valt naar beneden en waar je heen gaat is waar je landt. Dat vond ik heel spannend.  Als je parachute niet open gaat zit er gelukkig nog een reserveparachute die altijd open gaat, dat was een hele geruststelling.

Vanaf mijn zeventiende zit ik al bij de luchtmobiele brigade. Wij doen andere dingen dan de meeste gevechtseenheden. We worden gedropt door heli’s of we springen met een parachute van een hoge afstand. Dat leek me vetter dan in een roestige, oude bak in een woestijn rijden. Die adrenaline die daarbij komt kijken is onbeschrijfelijk."

Naar boven

"Eind 2017 ben ik vier maanden naar Mali uitgezonden geweest. Je gaat eerst drie dagen naar Kreta om te acclimatiseren aan hogere temperaturen. Daarna ga je naar Mali en is het echt een cultuurshock. We hadden een kamp daar, in een van de grotere steden. Daar sliepen we met acht jongens op een kamer.  

Toen ik er twee weken zat kwam er pas een beetje actie, we moesten ons namelijk eerst acclimatiseren en taken overnemen van de militairen die er al zaten. Daarna gingen we de poort uit en op pad. Dat vond ik opzich niet zo erg. We zijn enorm goed getraind en voorbereid voordat we op missie gaan, dus ik had er wel vertrouwen in. 

Naar boven

Soms dacht ik wel: ‘Tering, wat is het hier warm’ omdat het soms veertig graden in Mali is, dan heb je een heleboel spullen aan zoals een kogelwerend vest en je zware pak waar je mee door stukken woestijn moet lopen. Dat vest weegt al vijftien tot twintig kilo. Het was soms bijna niet uit te houden. Het leven in Mali was eigenlijk hetzelfde als op de kazerne, alleen de spanning en de temperatuur is daar een stuk hoger.

Militair zijn geeft die spanning. Als je bij Defensie komt denk je dat je een Call of Duty leven krijgt, patronen leegschiet en op quads scheurt. Dat is niet zo. Maar tijdens die uitzending voelde ik zeker wel spanning, ook om te presteren. Soms dacht ik: ‘Een hbo-opleiding zou nu ook fijn zijn.’ Maar als je eenmaal terug bent is het wel heel vet om terug te kijken op de tijd, daar in dat hete land."



Naar boven

"Tegenwoordig heb ik een vriendin, een huis en een auto. Op mijn negentiende. Ik heb het goed voor elkaar. Later zou ik wel een rustigere functie willen hebben zoals schietbaancontroleur of iets dergelijks.

Je hebt een regeling bij Defensie waar je om de drie jaar van functie moet wisselen. Je kunt wel bij een gevechtsfunctie blijven, maar dan krijg je een ander team om het allemaal wat dynamischer te maken. Anders raak je vastgeroest in je functie. Ik zou ook als gevechtskereltje ICT kunnen doen, dat kan allemaal binnen het bedrijf.

Mijn rijbewijs heb ik kunnen halen door Defensie. Zij hebben bepaalde bindingspremies waarmee ze ons proberen te 'binden' aan ze omdat ze bang zijn dat we anders vertrekken. Met die premies heb ik mijn rijlessen kunnen betalen.

Naar boven

Ik heb het prima naar m’n zin en ben gewend aan deze lifestyle. Het is niet zo dat je bij Defensie alleen maar op de kazerne woont. Je kunt ook gewoon naar huis, dat is iets wat ik vaak probeer te doen. Twee uur rijden van Drenthe naar Amsterdam vind ik nu gewoon woon- werkverkeer.

Ik zie mezelf dit nog lang doen, als ik me maar kan blijven ontwikkelen binnen het bedrijf. Je kunt jezelf altijd blijven ontwikkelen, maar je moet wel willen."

Naar boven

Dat de vooroordelen over werken bij Defensie niet altijd kloppen, maakt Tom duidelijk. Maar hoeveel mensen werken er eigenlijk bij Defensie van de werkende Nederlandse bevolking? In cijfers van de Defensienota is te zien dat het Defensiepersoneel met ongeveer 4000 mensen in 1 jaar tijd is gegroeid. 

De grafieken op de volgende slide laat dat onder andere zien. Ik heb de data gedownload van de Defensienota 2018 en cijfers van het CBS voor het aantal werkende Nederlanders. De cijfers van Defensie zijn gepubliceerd door Defensie zelf. Ik heb de cijfers daarna naast die van het CBS gezet om te zien of Defensie überhaupt een populaire werkgever is. 

Tom heeft het daarnaast over bepaalde 'bindingspremies' waarmee Defensie het personeel dat ze hebben willen houden, dat doen ze bijvoorbeeld door de rijlessen van militairen te vergoeden. Om die hoge personeelskosten in beeld te brengen heb ik de verwachte Defensiekosten van 2018 naast elkaar gezet, zo is het grote aantal personeelskosten duidelijk zichtbaar. Die cijfers heb ik uit de Defensiebegroting 2018 gehaald en in onderstaande grafiek gezet.

Naar boven

Datadefensie
Volledig scherm

Werkzame beroepsbevolking versus Defensiepersoneel. Hoe populair is Defensie?  

Datadefensie
Sluiten
Naar boven

Wat zijn de uitgaven voor Defensie in 2018?

Chart %282%29
Volledig scherm

De personeelskosten zijn het hoogst. Zou dit onder andere komen door de bindingspremies?

Chart %282%29
Sluiten
Naar boven


Psycholoog Stephan van Herpen, 48 jaar, is elf jaar praktiserend psycholoog bij Defensie. Hij vertelt over hoe het is om jonge militairen te helpen bij psychische problemen.

“De gevolgen als je op jonge leeftijd wordt uitgezonden? Die zijn er zeker. Ik zie natuurlijk mensen die psychische klachten ontwikkelen. De militairen gaan samen naar een gebied waar bepaalde spanningen zijn, maar komen ook in contact met de bevolking en zien dat het leven daar enorm anders is. Dat zorgt ervoor dat die jonge gasten aan den lijve ervaren dat het in andere landen niet zo vanzelfsprekend is dat we vrijheid en democratie hebben. Dat kan soms schokkend zijn. 

Zelf heb ik leidinggevende functies gehad binnen de infanterie en ben ook meerdere keren op missie geweest met (jonge) militairen. Ik zie daar een  bepaalde vorm van kameraadschap, een klus klaren met elkaar. Dat is geweldig om te zien.

Naar boven

Mensen komen bij Defensie werken als ze achttien of negentien zijn. Iedereen van die leeftijd is nog bezig om zichzelf te vormen en heeft nog geen goed beeld van hoe hun toekomst eruit komt te zien. Dan is het pittig om uitgezonden te worden. Als je op je achttiende wordt uitgezonden naar Mali of Afghanistan is het heftiger dan als je als 35-jarige militair voor de zoveelste keer uitgezonden wordt. De meeste klachten zijn angst- en stemmingsklachten of depressiviteit. Daar help ik de militairen mee, ik praat met ze en hoop ze een helpende hand te bieden.

Nederlandse militairen kiezen voor dit leven. Ze worden in het begin gekeurd, er wordt gekeken of je het aankunt en je wordt getraind. Militairen opereren in een groep , waar inderdaad een bepaalde machocultuur heerst, maar dat heeft een functie. We sturen mensen ‘s nachts op patrouille in een gebied vol Taliban. Dan mag je ook macho zijn: een normaal mens doet dat niet. Maar ik zie ook veel openheid naar elkaar toe. Dat vind ik mooi om te zien, die verbroedering bij de jongens. Ondanks alles wat ze hebben meegemaakt hoor ik ze altijd zeggen: "Ik heb het nooit willen missen." Dat zegt enorm veel over hoe zij in het leven staan."



Naar boven

"Ik denk dat heel veel mensen jaloers zijn op de band van militairen. Als je met z’n allen in een gat in de grond zit met een sergeant die schreeuwt dat je harder moet graven terwijl het regent, kun je er later om lachen met z'n allen. In kutsituaties zitten schept echt een band.

In mijn werk doe ik genoeg gevaarlijke dingen, maar aan de andere kant krijg ik ook de kans om veel van de wereld te zien. En als er iets is helpen mijn buddies me. Werkt dat niet, dan kan ik altijd nog mijn hart luchten bij een psycholoog. Ook al vraagt dit beroep veel van me, ik ben blij dat ik militair kan zijn. Mensen helpen is uiteindelijk wat ik het liefst doe."


Naar boven
Scroll om door te gaan
Swipe om door te gaan